Oğuz Özdem KARAMANLILARIN İZİNDEYİM
Muşkara, Nevşehir olmaya başladığı sıralar gelişmeleri an be an takip eden Damat İbrahim Paşa beklediği hızlı gelişmeyi görmeyince birtakım tedbirler almak için istişarelerde bulunuyordu. Daha önce kurulmuş şehirlerdeki gelişmeler ve buna bağlı istatistiki bilgileri almak için hemen her kesimden bilgi istiyordu. Gelen bilgilerin kahir ekseri merkezde kurulacak güzel bir hanın tüccarların ilgisini çekeceği yönündeydi.
İbrahim Paşa da vakit geçirmeden Nevşehir’de eli kolu olan kişilere bir ferman yollar ki içeriği şöyledir:
“ Nevşehir’de Yeğen Mehmed Bey’e, Nevşehir kadısına ve Nevşehir’de bina emini olan Mustafa’ya hüküm ki,
Allah’ın lütfu ile Nevşehir, çeşitli hayır eserleriyle günden güne mamur ve âbâdân olmaktadır. Ancak bir şehrin kalkınmasını tamamlayacak şey, ancak ticaretin artmasıdır. Diğer önemli şehirlerde olduğu gibi kervanların ve tüccarların buraya uğrayarak alış-veriş yapmaları şehrin kalkınmasına yardımcı olacaktır.
Siz ki adı geçenlersiniz, Nevşehir’de tüccarların şehrin kalkınmasına yardımcı olacaksınızdır. Nevşehir’de tüccar sayısının artmasını ne sağlayabilir, araştırıp öğrenin. O bölgede ve Ürgüp’te ticaret yapan tüccarlardan bu konuları sorun. Nevşehir’in yol üstündeki önemli şehirler gibi tüccarların karargâhı haline getirilmesi nasıl sağlanabilir, bunu öğrenin.
İstanbul hanları gibi 20-30 odalı taştan yapılmış bir hanın inşası ile tüccarın ve mallarının buraya getirilmesi faydalı olabilir mi? Yoksa başka bir hanın inşası ile tüccar mı getirilebilir? Eğer ticaretin artması bir han yapılmasına bağlı ise, cami-i şerif etrafında uygun bir yere İstanbul hanları gibi 20-30 odalı yeni bir han yapılması için keşifleri yapın ve hazırlanacak defterini gönderin.
Başka bir han yapılması için gereken keşifleri yapın ve hazırlanacak defterini gönderin. Nüfusun artırılması ve buraya insan yerleştirilmesiyle mi olur yoksa başka bir şekilde mi, tespit edip bildirin.
19-28 Ağustos 1727